COMEX: New York’taki altın vadeli işlem piyasası
COMEX, New York’taki metal vadeli işlem borsasıdır ve CME Group’a aittir. GC kodlu altın vadeli kontratı, ABD işlem saatlerinde fiyat keşfinde büyük rol oynayan ve yakından izlenen bir altın vadeli kontratıdır.
COMEX nedir?
Kısaca COMEX olarak bilinen Commodity Exchange 1933’te kuruldu. ABD vatandaşlarının yeniden altın sahibi olmasına izin verilen gün olan 31 Aralık 1974’ten bu yana altın vadeli kontratları işlem görmektedir. COMEX 1994’te New York Mercantile Exchange ile birleşti; bu borsa da 2008’de CME Group tarafından satın alındı. Bugün COMEX, CME Group çatısı altındaki birkaç borsadan biridir.
İşlemler elektronik olarak CME Globex platformunda yürür. ABD saatiyle pazar akşamı başlar ve cumaya kadar, her gün 60 dakikalık bir arayla devam eder. Böylece COMEX, Asya ve Avrupa işlem saatlerinin bir kısmını da kapsar.
Altın vadeli kontratı nasıl işler?
Vadeli kontrat, altını daha sonraki bir tarihte bugün üzerinde anlaşılan bir fiyattan alma veya satma sözleşmesidir. Standart GC kontratı 100 troy onsu kapsar. Fiyat ons başına ABD doları olarak kote edilir; en küçük fiyat adımı 10 sent, yani kontrat başına 10 ABD dolarıdır.
Alıcılar ve satıcılar satın alma bedelinin tamamını değil, yalnızca bir teminat (marjin) yatırır. Pozisyonların çoğu teslim ayından önce kapatılır veya daha sonraki bir kontrata devredilir (roll). Bu nedenle vadeli kontratlar esas olarak riskten korunma ve spekülasyon için kullanılır. Üreticiler bunlarla gelecekteki satış fiyatlarını, imalatçılar ise alış fiyatlarını sabitleyebilir. 1-Ounce Gold vadeli kontratı gibi daha küçük kontratlar da vardır.
Hangi altın teslim edilebilir?
Kontratı teslimata kadar elinde tutan, gerçek altın teslim alır veya teslim eder. COMEX kural kitabına göre bu altının saflığı en az 995 olmalı ve onaylı bir markadan gelmelidir. Teslimat ya 100 onsluk bir külçe ya da üç kilo külçe şeklinde yapılır; ağırlık toleransı her iki yönde %5’tir.
1 Ocak 2026’dan itibaren üretilen külçelerde ağırlık, saflık, seri numarası ve markanın yanı sıra üretim ayı ve yılı da bulunmalıdır. Londra’nın büyük 400 onsluk külçeleri için teslimatın takas kurumu sertifikaları üzerinden yapıldığı ayrı bir kontrat (Gold Enhanced Delivery) vardır.
COMEX depoları nelerdir?
Teslim edilebilir altın, borsa tarafından onaylanmış kasalarda tutulur. CME Group bunlar arasında Brink’s, Loomis, Delaware Depository, HSBC Bank USA ve JPMorgan’ı sayar.
CME, bu depolardaki varlıklar hakkında her iş günü bir rapor yayımlar. Raporda iki kategori ayrılır:
- Registered: Depo makbuzu (warrant) düzenlenmiş ve bir vadeli kontrata karşı teslim edilebilen altın
- Eligible: Onaylı bir depoda tutulan, standardı karşılayan ancak warrant’ı olmayan altın
COMEX, anlık altın fiyatı için ne anlama gelir?
Birçok anlık altın fiyatı göstergesi, vadeli işlem piyasasından veya Londra spot piyasasından gelen verileri kullanır. Bu nedenle gösterilen fiyat kaynağa göre biraz farklı olabilir: Vadeli fiyat teslim tarihine kadarki maliyetleri içerir, spot fiyat içermez.
Altın vadeli kontratı neredeyse günün her saatinde işlem gördüğü için Londra’da gece olduğunda bile sürekli fiyat sağlar. LBMA Gold Price veya bir satıcının fiyatıyla karşılaştırma yaparken, gösterilenin spot fiyat mı yoksa vadeli fiyat mı olduğunu ve hangi teslim ayına ait olduğunu kontrol edin.
EFP nedir?
EFP, “Exchange for Physical” (fiziki ile takas) anlamına gelir. İki taraf bir vadeli pozisyonu eşdeğer bir fiziki pozisyonla, çoğunlukla loco London altınla değiştirir. Bu, külçelerin her seferinde Atlantik’in öbür yakasına taşınmasına gerek kalmadan New York vadeli işlem piyasasını Londra spot piyasasına bağlar.
New York vadeli fiyatı ile Londra spot fiyatı arasındaki fiyat farkına da EFP denir. Bu fark esas olarak teslim tarihine kadarki faiz ve saklama maliyetlerini yansıtır. Fark keskin şekilde artarsa, bu New York’ta altının kıt olduğunun veya taşımanın zorlaştığının bir işaretidir.
