Hoe komt de goudprijs tot stand?
Goud wordt de klok rond verhandeld, vooral op de onderhandse markt in Londen en op termijnbeurzen zoals de COMEX in New York en de Shanghai Gold Exchange. Daarnaast wordt in Londen twee keer per dag de LBMA Gold Price vastgesteld, een referentieprijs die in veel contracten wordt gebruikt.
Zoals op elke markt bepalen vraag en aanbod de prijs. Het aanbod groeit maar langzaam, omdat nieuwe mijnen vele jaren nodig hebben voordat ze gaan produceren. De vraag komt van de sieradenindustrie, centrale banken, beleggers die baren, munten en fondsen kopen en in mindere mate van de technologiesector.
Waarom verandert de koers in het weekend niet?
Edelmetalen worden niet op één beurs verhandeld, maar wereldwijd tussen banken, handelaren en termijnbeurzen. De koers ontstaat doorlopend uit de bied- en laatprijzen van kopers en verkopers. Omdat de handelstijden in Azië, Europa en Amerika elkaar overlappen, wordt er op werkdagen vrijwel de klok rond gehandeld.
Van vrijdagavond tot zondagnacht (Midden-Europese Tijd) ligt de handel stil, omdat de grote handelsplaatsen en banken gesloten zijn. In die periode ontstaan er geen nieuwe marktprijzen, daarom toont deze pagina de laatste koers van vrijdag. Hetzelfde geldt op belangrijke feestdagen zoals Kerstmis en Nieuwjaar. Is het nieuws in het weekend veranderd, dan kan de koers na de opening met een sprong beginnen.
Hoeveel goud is er op de wereld?
Volgens schattingen van de World Gold Council is er sinds het begin van de menselijke geschiedenis ongeveer 215.000 ton goud gewonnen. In één kubus gegoten zou die hoeveelheid een ribbe van slechts ongeveer 22 meter hebben. Bijna al dat goud bestaat nog, want goud roest niet en wordt steeds opnieuw omgesmolten en verwerkt.
Per jaar komt er uit de mijnen maar ongeveer 3.500 ton bij, minder dan twee procent van de bestaande voorraad. Bijna de helft van het goud zit in sieraden, een groot deel ligt als baren en munten bij particuliere beleggers en bijna een vijfde in de kluizen van centrale banken. Die trage groei van het aanbod is een van de redenen waarom goud als schaars en waardevast geldt.
Wat beïnvloedt de goudprijs?
De rente is belangrijk, vooral de reële rente na aftrek van inflatie: goud levert geen rente op en wordt dus aantrekkelijker wanneer andere veilige beleggingen weinig opbrengen. Ook de koers van de Amerikaanse dollar speelt een rol, omdat goud internationaal in dollars wordt verhandeld.
In tijden van crisis, inflatievrees of geopolitieke spanningen geldt goud als veilige haven en stijgt de vraag. Bovendien hebben centrale banken hun goudreserves de afgelopen jaren flink uitgebreid, wat de prijs heeft ondersteund.
Goudprijs en inflatie
Goud geldt als bescherming tegen geldontwaarding, omdat de hoeveelheid goud niet onbeperkt kan worden vergroot. Over tientallen jaren heeft goud zijn koopkracht veel beter behouden dan contant geld, dat door inflatie jaar na jaar minder waard wordt.
Op korte termijn volgt de goudprijs de inflatie echter niet maand op maand. Doorslaggevend is hoe de inflatie zich verhoudt tot de rente. Ligt de rente onder het inflatiecijfer, dan verliest spaargeld reëel aan waarde en wordt goud gewilder. Stijgt de rente flink, dan kan de goudprijs ondanks hoge inflatie dalen, zoals in 2022 in Amerikaanse dollars een tijdlang te zien was.
Goudprijs in euro en dollar
De wereldmarktprijs van goud wordt genoteerd in Amerikaanse dollars per troy ounce. De goudprijs in euro volgt uit deze dollarprijs en de actuele wisselkoers. Wordt de euro sterker ten opzichte van de dollar, dan kan de goudprijs in euro dalen terwijl de dollarprijs gelijk blijft, en omgekeerd.
Goudprijs per gram, ounce en kilogram
De standaard handelseenheid is de troy ounce, die gelijk is aan 31,1035 gram. Voor kleine bedragen is de prijs per gram overzichtelijker, voor grote baren de prijs per kilogram. De tabel hierboven rekent de actuele prijs om naar alle drie de eenheden.
Sieraden bevatten meestal minder goud: 14 karaat goud (585) bestaat voor 58,5% uit puur goud, 18 karaat goud (750) voor 75%. De materiaalwaarde per gram is de goudprijs vermenigvuldigd met het gehalte, zoals weergegeven in de tabel met gehaltes.
Spotprijs en aankoopprijs
De hier getoonde prijs is de spotprijs, de groothandelsprijs bij directe levering. Bij de aankoop van baren of munten betalen beleggers meestal een opslag voor aanmaak, handel en verzending, en bij verkoop ontvangen ze iets minder.
Bij Spargold koopt u goud vanaf € 5 en zonder verzendkosten, omdat het goud direct in een verzekerde kluis wordt bewaard. De actuele kosten vindt u op onze tarievenpagina.
Biedkoers, laatkoers en spread
In de handel zijn er op elk moment twee prijzen: de biedkoers (bid) is de prijs waartegen handelaren goud inkopen, de laatkoers (ask) de prijs waartegen ze het verkopen. Het verschil heet de spread. De spotprijs op deze pagina ligt tussen die twee waarden in en toont de marktwaarde zonder opslagen.
Hoe groot de spread is, hangt af van de vorm van het goud. Bij grote baren is hij klein, bij kleine munten en baren onder 10 gram duidelijk groter, omdat aanmaak en verwerking per gram meer kosten. Vergelijkt u aanbiedingen, let dan niet alleen op de aankoopprijs, maar ook op wat u bij verkoop terugkrijgt.
Wanneer de goudprijs het sterkst beweegt
De handel begint maandagochtend in Azië en trekt dan met de zon mee naar het westen. De meeste beweging is er wanneer de handelsuren van Londen en New York elkaar overlappen, dus in de middag Midden-Europese tijd. De LBMA Gold Price wordt vastgesteld om 10.30 en 15.00 uur Londense tijd, dat is 11.30 en 16.00 uur Duitse tijd (CET).
Voor flinke uitschieters zorgen vooral economische cijfers uit de VS, zoals het maandelijkse banenrapport of de inflatiecijfers, die meestal om 14.30 uur Duitse tijd verschijnen. Ook rentebesluiten van de Amerikaanse centrale bank, die 's avonds rond 20.00 uur bekend worden gemaakt, en van de Europese Centrale Bank bewegen de koers. Een vast tijdstip waarop goud bijzonder goedkoop is, bestaat niet.
Goudprijs door de geschiedenis
Tot 1971 was de goudprijs vast gekoppeld aan de Amerikaanse dollar: een troy ounce kostte 35 dollar, en andere centrale banken konden dollars tegen die koers inwisselen voor goud. Toen de VS die inwisselplicht loslieten, kwam de prijs vrij op de markt tot stand. In de jaren van hoge inflatie steeg hij tot januari 1980 naar ongeveer 850 dollar.
Daarna volgden twee decennia met dalende en zijwaartse koersen; rond de eeuwwisseling kostte een ounce soms maar ongeveer 250 tot 300 dollar. Met de financiële crisis vanaf 2008 en de eurocrisis steeg goud tot 2011 naar ongeveer 1.900 dollar. In augustus 2020 lag de prijs voor het eerst boven 2.000 dollar, en sinds 2024 volgden meerdere nieuwe recordhoogtes.
Hoe de koers zich sinds het begin van de beschikbare gegevens op deze pagina heeft ontwikkeld, ziet u in de grafiek onder “Max” en in de tabel “Koersontwikkeling”. De terugblik laat ook zien: op lange stijgingen volgden steeds weer jaren met flinke dalingen. Wie goud koopt, doet dat daarom het best met een lange beleggingshorizon.
Belasting bij het kopen van goud in Duitsland
Beleggingsgoud is in Duitsland en de hele EU vrijgesteld van btw. Daartoe behoren baren en plaatjes met een gehalte van minstens 995 duizendsten en bepaalde beleggingsmunten zoals de Krugerrand of de Maple Leaf. Op zilver en platina wordt daarentegen doorgaans wel btw geheven.
Volgens de Duitse regels is winst uit de verkoop van fysiek goud belastingvrij als er meer dan een jaar tussen aankoop en verkoop ligt. Verkoopt u eerder, dan geldt de winst als particuliere vervreemdingstransactie en is die belast, mits alle zulke winsten in een jaar samen € 1.000 of meer bedragen. Deze informatie vervangt geen belastingadvies.
Goudbaren, gouden munten of goudspaarplan?
Traditioneel kopen beleggers goudbaren of beleggingsmunten bij een handelaar of bij de bank. Het goud ligt dan thuis of in een bankkluis, en vooral bij kleine coupures zijn de opslagen op de spotprijs hoog. Beursverhandelde producten zoals goud-ETC's zijn goedkoop te verhandelen, maar geven alleen een vordering en geen direct eigendom van specifieke baren.
Een goudspaarplan combineert het beste van beide: u koopt regelmatig kleine bedragen tegen de actuele koers en wordt eigenaar van echt, opgeslagen goud. Door regelmatig te kopen vlakt u koersschommelingen af, omdat u bij lage koersen automatisch meer gram krijgt. Met Spargold kan dat al vanaf € 5 per maand, en u kunt het spaarplan altijd pauzeren of aanpassen.








