Jak sprawdzić złoto: rozpoznawanie fałszywych sztabek i monet
Jak najpewniej sprawdzić złoto: połącz proste pomiary z badaniami za pomocą urządzeń. Większość podróbek odpada już przy wadze i wymiarach. Wyrafinowane falsyfikaty z rdzeniem z wolframu można natomiast wykryć tylko metodami, które zaglądają do wnętrza metalu.
Jakie są rodzaje podróbek?
Proste falsyfikaty składają się z metalu nieszlachetnego pokrytego cienką warstwą złota. Zwykle są za lekkie lub mają niewłaściwe wymiary. Bardziej wyrafinowane są sztabki lub monety z rdzeniem z wolframu. Wolfram ma niemal taką samą gęstość jak złoto, dlatego waga i wymiary często się zgadzają.
Zdarzają się też prawdziwe złote monety podawane za rzadkie roczniki oraz podrobione opakowania lub certyfikaty znanych producentów. Przy sztabkach częścią kontroli jest sprawdzenie numeru seryjnego.
Pierwszy test: waga i wymiary
Każda moneta bulionowa i każda markowa sztabka ma ustalone dane producenta. Jednouncjowy Krugerrand waży 33,93 g, ma 32,77 mm średnicy i 2,84 mm grubości. Jednouncjowy Wiener Philharmoniker ma średnicę 37 mm, a Maple Leaf – 30 mm. Wagą precyzyjną z dokładnością do 0,01 g i suwmiarką sprawdzisz te wartości w kilka minut.
Jeśli waga się nie zgadza przy prawidłowych wymiarach albo wymiary nie pasują przy prawidłowej wadze, to wyraźny sygnał ostrzegawczy. Pozłacany srebrny krążek tej samej wielkości ważyłby tylko nieco ponad połowę, ponieważ srebro ma gęstość 10,49 g/cm³, a złoto 19,32 g/cm³.
Dlaczego magnes, kwas i gęstość nie wystarczą
Złoto nie jest magnetyczne. Test magnesem demaskuje więc podróbki z żelaza lub stali. Wolfram również nie jest jednak magnetyczny, dlatego test nie pomaga przy wysokiej jakości falsyfikatach.
Kwas probierczy i analiza fluorescencji rentgenowskiej rzetelnie określają zawartość złota – ale tylko na powierzchni. Jeśli rdzeń z wolframu pokryto grubą warstwą prawdziwego złota, przejdzie oba testy. Również pomiar gęstości w kąpieli wodnej nie wykryje wolframu w pewny sposób, ponieważ różnica w stosunku do złota, 19,25 wobec 19,32 g/cm³, jest bardzo mała.
Metody badania wnętrza
Urządzenia ultradźwiękowe mierzą, jak szybko fale dźwiękowe przechodzą przez metal. W wolframie dźwięk rozchodzi się znacznie szybciej niż w złocie, więc obcy rdzeń się wyróżnia. Inne urządzenia wykorzystują metody elektromagnetyczne i mierzą przewodność do określonej głębokości.
Profesjonalni dealerzy używają takich urządzeń przy skupie. Dla osób prywatnych zakup zwykle się nie opłaca. Egzemplarze z niepewnego źródła zleć więc do zbadania w specjalistycznym sklepie, zanim je kupisz.
Bezpieczny zakup zamiast skomplikowanych badań
Najskuteczniejszą ochroną jest wybór źródła. Kupuj u uznanych dealerów, którzy zaopatrują się bezpośrednio w mennicach lub rafineriach. Sztabki producentów z listy LBMA Good Delivery mają numery seryjne i często są dostarczane w zgrzanym opakowaniu.
Uważaj na oferty znacznie poniżej ceny rynkowej, sprzedaż prywatną przez ogłoszenia i sprzedawców wywierających presję czasu. Cena poniżej wartości złota nie ma ekonomicznego sensu w przypadku prawdziwego złota.
Cechy wizualne: bicie, rant i kolor
Prawdziwe monety bulionowe mają ostre, szczegółowe bicie. Rozmyte kontury, pęcherzyki powietrza, nierówne napisy lub przesunięte względem siebie awers i rewers to sygnały ostrzegawcze. Najlepiej porównaj monetę ze zdjęciami producenta lub z egzemplarzem o potwierdzonej autentyczności.
Wskazówek dostarcza też kolor. Czyste złoto o próbie 999,9 ma nasycony żółty odcień. Krugerrand wygląda bardziej czerwonawo z powodu zawartości miedzi. Kolor niepasujący do deklarowanej próby uzasadnia dokładniejszą kontrolę. Przy sztabkach warto przyjrzeć się numerowi seryjnemu i certyfikatowi. Niektórzy producenci pozwalają zweryfikować numer online.
