Dự trữ vàng của Nga: Lượng nắm giữ, lệnh trừng phạt và việc bán vàng
Theo báo cáo của Ngân hàng Trung ương Liên bang Nga, dự trữ vàng của Nga vào cuối tháng 9 năm 2026 là khoảng 2.264 tấn. Sau nhiều năm tích lũy, lượng vàng giảm dần từ đầu năm 2026. Đồng thời, vàng trở nên quan trọng hơn với Nga vì một phần lớn dự trữ ngoại hối khác của nước này bị phong tỏa ở nước ngoài.
Nga có bao nhiêu vàng?
World Gold Council xếp Nga ở vị trí thứ bảy vào cuối tháng 9 năm 2026 với khoảng 2.264 tấn. Theo dữ liệu của Ngân hàng Trung ương Nga, lượng vàng vào ngày 1 tháng 7 năm 2026 là 73,4 triệu ounce vàng nguyên chất, tức khoảng 2.283 tấn. Cuối tháng 8, theo World Gold Council, con số này là 2.271 tấn.
Vàng chiếm khoảng 40,6% dự trữ ngoại hối của Nga. Các cách tính khác cho ra tỷ trọng cao hơn, tùy thuộc vào việc có tính các tài sản bị phong tỏa hay không.
The Moscow Times đưa ra tỷ trọng vàng là 47% trong tổng dự trữ 809 tỷ USD vào ngày 1 tháng 3 năm 2026. Tuy nhiên, tổng số này cũng bao gồm các tài sản bị phong tỏa mà Nga không thể sử dụng.
Vàng và các lệnh trừng phạt
Sau cuộc tấn công Ukraine vào tháng 2 năm 2022, các nước phương Tây đã phong tỏa khoảng 300 tỷ USD dự trữ ngoại hối của Nga ở nước ngoài. Vàng của ngân hàng trung ương không bị ảnh hưởng vì được cất giữ tại Nga.
Trong nhiều năm, ngân hàng trung ương chủ yếu mua vàng trong nước từ các mỏ của Nga và thanh toán bằng đồng rúp. Nhờ đó, vàng trở thành một trong số ít tài sản dự trữ mà Nga vẫn có thể sử dụng hoàn toàn sau năm 2022.
Nga có đang bán vàng không?
Có. Theo World Gold Council, trong năm 2026 tính đến cuối tháng 8, Nga đã giảm lượng vàng khoảng 56 tấn, và tháng nào cũng giảm. Riêng tháng 1 và tháng 2 đã giảm khoảng 15 tấn, mức giảm lớn nhất kể từ năm 2002. Theo phân tích của công ty môi giới XTB, tháng 9 giảm thêm khoảng 6 tấn.
Ai mua số vàng này chưa được ghi nhận chính thức. Một nhà phân tích được Reuters trích dẫn cho rằng vàng chủ yếu được bán cho các ngân hàng Nga, cả trên sàn lẫn ngoài sàn. Giao dịch vàng trên Sở Giao dịch Moskva tăng mạnh trong năm 2026: trong tháng 3, có 42,6 tấn được giao dịch tại đây, trong đó 14 tấn có giao nhận vật chất. Reuters ước tính số tiền thu được từ các đợt bán trong nửa đầu năm vào khoảng 5,6 tỷ USD.
Nga bán dự trữ vàng từ Quỹ Phúc lợi Quốc gia
Quỹ Phúc lợi Quốc gia là quỹ tài sản quốc gia của Nga, do Bộ Tài chính quản lý. Quỹ nắm giữ vàng trong các tài khoản tại ngân hàng trung ương. Theo dữ liệu của Bộ Tài chính, lượng vàng này giảm từ 554,9 tấn vào tháng 5 năm 2022 xuống 160,2 tấn vào ngày 1 tháng 1 năm 2026. Mức giảm mạnh nhất rơi vào năm 2023 với 196 tấn và năm 2024 với 171 tấn; năm 2025 là 19 tấn.
Tháng 1 năm 2026, Bộ Tài chính cho biết đã bán 5.147,5 kilogram vàng từ quỹ, số tiền thu được chuyển vào ngân sách nhà nước. Ngược lại, vào tháng 6 năm 2026, 5.150,3 kilogram vàng trước đó được mua bằng tiền ngân sách đã được ghi có vào quỹ.
Theo phân tích của Reuters, việc bán vàng từ dự trữ của ngân hàng trung ương có liên quan đến các giao dịch này: ngân hàng trung ương phản ánh các giao dịch của Bộ Tài chính với tài sản của quỹ trong dự trữ của mình. Nguyên nhân sâu xa là thâm hụt ngân sách, vốn tăng lên do chi tiêu chính phủ cao và nguồn thu từ dầu khí giảm.
Đặc điểm của số liệu Nga
Nga báo cáo lượng vàng nắm giữ theo triệu ounce vàng nguyên chất. Các thay đổi tính bằng tấn được suy ra từ số liệu hằng tháng. Số liệu từ các nguồn khác nhau chênh lệch nhẹ vì sử dụng các ngày chốt khác nhau.
Việc ngân hàng trung ương bán trên thị trường hay chủ yếu phản ánh các giao dịch của Bộ Tài chính được các báo cáo trình bày khác nhau. Điều chắc chắn duy nhất là lượng vàng được báo cáo đang giảm.
